Jowhar, Shabeellaha Dhexe — Baraha bulshada Soomaalida waxaa maalmihii dambe si weyn looga hadal hayay dhaqan lagu magacaabo “Baxar Buufi”, kaas oo lala xiriiriyo qaar ka mid ah bulshada Jareerweyne ee ku nool deegaannada Webiga Shabeelle, gaar ahaan agagaarka magaalada Jowhar.
Dhaqankan ayaa la sheegay in marka qof geeriyoodo, gaar ahaan qof ka soo jeeda qoysas xiriir taariikhi ah la leh webiga, kalluumeysiga, ama la macaamilka biyaha, meydka loo qaado dhanka Webiga Shabeelle ka hor inta aan la aasin. Dadka dhaqankan yaqaanna waxay ku tilmaamaan fal hiddaha ku saleysan oo la xiriira “qaboojinta” ama sagootinta meydka, iyo gudashada xeerar dhaqan oo webiga lala xiriiriyo.
Ereyga “baxar” ama “baxaar” ayaa dadka qaar ku fasiraan inuu la xiriiro dadka aqoonta u leh biyaha, webiga, badda, ama xayawaanka biyaha ku nool sida yaxaaska. Sida ay sheegayaan dadka ka hadlay dhaqankan, Baxar Buufi ma aha oo keliya ficil la sameeyo xilliga geerida, balse waa qayb ka mid ah xusuus dhaqameed ka tarjumeysa xiriirka qoto dheer ee bulshada webi-ku-nool la leedahay Shabeelle.
Hase yeeshee, muuqaalada lagu faafiyay Facebook iyo doodaha ka dhashay ayaa dhalisay falcelin xooggan. Dad badan ayaa dhaqankan ku tilmaamay mid aan waafaqsaneyn habka Islaamka ee loo maamuuso meydka, iyagoo ku doodaya in qofka Muslimka ah marka uu dhinto la dhaqo, la kafano, lagu tukado salaadda janaasada, kadibna si degdeg ah loo aaso.
Dhinaca kale, qaar ka mid ah dadka difaacaya ama sharaxaya dhaqanka ayaa sheegaya in aan la fududeysan ama lagu jeesjeesin hiddaha bulsho gaar ah, balse loo baahan yahay in marka hore la fahmo taariikhdiisa, cidda leh, iyo macnaha ay iyagu u yaqaannaan. Waxay ku doodayaan in dhaqamada maxalliga ah ee Soomaalida qaarkood aan si wanaagsan loo qorin, taasina ay keento in marka muuqaal gaaban baraha bulshada lagu arko si degdeg ah loogu xukumo.
Baxar Buufi wuxuu sidoo kale furay dood ka weyn hal dhacdo: sidee loo kala saaraa dhaqan, diin, iyo quraafaad? Soomaaliya waxay leedahay bulshooyin badan oo leh hiddo, xusuus, iyo caadooyin kala duwan. Qaar waa la jaanqaada diinta iyo nolosha casriga ah, qaarna waxay u baahan yihiin in dib loo eego, la sharaxo, ama laga tago haddii ay ka hor imanayaan maamuuska qofka dhintay iyo shareecada Islaamka.
Waxa cad in dhaqankan u baahan yahay baaritaan dheeraad ah oo laga maqlo dadka sida tooska ah u yaqaanna: odayaasha Jowhar, culimada deegaanka, qoysaska dhaqankaas raaca, iyo dadka Jareerweyne ee aqoonta u leh taariikhda Webiga Shabeelle. Haddii aan si xushmad leh loo diiwaangelin, dooddu waxay isu beddeli kartaa cay, takoor, ama yasid bulsho.
Baxar Buufi, sida uu hadda uga muuqdo baraha bulshada, waa dhaqan muran dhaliyay: qaar waxay u arkaan dhaxal taariikhi ah, qaarna waxay u arkaan fal diinta khilaafsan. Laakiin waxa muhiimka ah waa in doodda lagu saleeyo aqoon, xushmad, iyo xaqiijin.
Xusuusin Tafatir:
Warbixintan waxay ku saleysan tahay muuqaallo iyo qoraallo lagu faafiyay baraha bulshada oo ka hadlayay “Baxar Buufi”. Warkasta si madax-bannaan uma xaqiijin dhammaan faahfaahinta dhaqankan, waxaana muhiim ah in laga maqlo culimada, odayaasha dhaqanka, iyo bulshada Jareerweyne ee arrintan si toos ah u taqaanna.