Al-Shabaab ayaa ka faa'iidaysanaya khilaafka siyaasadeed ee Hiiraan iyadoo ciidamadu jabaan iyo xoogagga deegaanka ay ka baxaan khadka hore

Weerarkii ugu dambeeyay ee lagu qaaday goob milatari oo dowladeed oo ku taalla Coomaad ayaa muujinaya banaanbaxyo amni oo sii kordhaya oo ka jira Hiiraan, halkaas oo kala qeybsanaanta siyaasadeed ay daciifisay iskaashiga u dhexeeya ciidanka federaalka iyo dagaalyahanada Macawiisley, taasoo u oggolaanaysa Al-Shabaab inay dib u soo ceshato dhul.

HIIRAAN, Soomaaliya (WDN) — Maleeshiyada Al-Shabaab ayaa weerar ku qaaday goob milatari oo ka tirsan Ciidanka Qaranka Soomaaliyeed (SNA) oo ku taalla Coomaad, oo ah degaan ku yaalla degmada Matabaan, gobolka Hiiraan galbeed, subaxnimadii Axadda, taasoo keentay iska horimaad culus oo u dhexeeya ciidamada dowlada iyo dagaalyahanada deegaanka ee la allysan.

Weerarku wuxuu u muuqdaa inuu qayb ka yahay dadaal ballaaran oo ay maleeshiyada ku doonayaan inay ka faa'iidaystaan xaaladaha amni ee sii xumaanaya ee ka jira Hiiraan, halkaas oo xiisadaha siyaasadeed ay daciifisay isku xirka milatari, daciifisay goobaha dowlada iyo carqaladeysay hawlgallada wadajirka ah ee ka dhanka ah argagixisada.

Warbixinada ka imaanaya deegaanka ayaa sheegaya in ciidanka dowlada iyo dagaalyahanada bulshada Macawiisley ay difaaceen goobta milatari markii Al-Shabaab ay weerarkooda bilowday. Maleeshiyada ayaa la sheegay inay doonayeen inay qabsadaan Coomaad, oo ah degaan istiraatiiji ah oo muhiim ah oo ku yaalla waddooyinka gaadiidka ee isku xira gobolka Hiiraan iyo Galgaduud.

Goobtu sidoo kale waxay xiriirisaa dhulalka ay maamulaan dowladaha HirShabelle iyo Galmudug, taasoo ka dhigaysa amnigeeda mid si gaar ah muhiim u ah dhaqdhaqaaqa rayidka, gaadiidka ganacsiga iyo hawlgallada milatari ee labada gobol.

Kala qeybsanaanta siyaasadeed ayaa fursad u abuuraysa Al-Shabaab

Weerarku wuxuu ka dhacay xilli korodhka xiisadaha siyaasadeed ee Hiiraan oo si weyn u saameeyay habka amniga gobolka. Khilaafaadka u dhexeeya ciyaartoyda siyaasadeed ee deegaanka iyo maamulka HirShabelle ayaa daciifiyay iskaashigii horey u suurtageliyay in ciidamada federaalka iyo maleeshiyada Macawiisley ay fuliyaan howlgallo wadajir ah oo ka dhan ah Al-Shabaab.

Waxyeellada ayaa si gaar ah u xumaatay xariiqda hore. Qaar ka mid ah askarta federaalka ayaa la sheegay inay ka tageen xilalkooda dowladda oo ay ku biireen maleeshiyo ku saleysan qabiil, taasoo sii daciifinaysa midnimada ciidanka qaranka iyo awooddiisa inuu xakameeyo dhulka.

Dhanka kale, inta badan dagaalyahanada Macawiisley ee ku sugan xariiqda hore ee Hiiraan ayaa la sheegay inay ka baxeen goobahooda dhamaadka bishii hore. Ka bixitaankooda ayaa ka dhigtay meelaha dowladda kuwo nugul oo yareeyay sirdoonka deegaanka, shaqaalaha iyo taageerada bulshada oo muhiim u ahaa guulihii milatari ee hore.

Al-Shabaab waxay u muuqataa inay aqoonsatay oo ka faa'iidaysatay daciifnimadan amniga. Halkii ay si gaar ah ugu tiirsanaan lahaayeen weerarada milatari, kooxda ayaa la sheegay inay raadinayso heshiisyo la leh qaar ka mid ah qabiilada deegaanka, iyagoo doonaya inay yareeyaan iska caabinta iyo inay ballaariyaan fursadaha ay ku dhaqaaqaan meelaha la tartamayo.

Heshiisyadan, haddii la sii wado, waxay siin karaan maleeshiyada faa'iido ka baxsan goobta dagaalka iyagoo daciifinaya iska caabinta deegaanka iyo adkeynaya dadaallada lagu dhisayo ololaha isku dhafan ee ka dhanka ah iyaga.

Joogitaanka daciifka ah ee ciidanka federaalka

Kala qaybsanaanta ciidamada amniga ee Hiiraan waxay keentay su'aalo ballaaran oo ku saabsan awoodda Dowladda Federaalka ee ay ku sii wadi karto ololaheeda ka dhanka ah kacdoonka.

Ciidamada Qaranka Soomaaliyeed ayaa la filayay inay xoojiyaan guulaha laga gaaray hawlgallada wadajirka ah ee ay la sameeyeen dagaalyahanada Macawiisley. Halkii, khilaafaadka siyaasadeed iyo danaha qabiilka ee tartamaya ayaa si kordhaysa u kala fogeeyay askarta iyo xoogagga deegaanka ka socda amarka milatari ee mideysan.

Qaybintaasi waxay abuuraysaa xaaladaha ay Al-Shabaab u baahan tahay: isku xirka milatari oo daciif ah, meelaha difaaca la iska tagay iyo kala qaybsanaanta bulshooyinka horey u midoobay ka dhanka ah kacdoonka.

Weerarka ugu dambeeyay ee Coomaad sidaas darteed looma arki karo kaliya hawlgal dagaal oo gooni ah. Waxay muujinaysaa xiriirka ka dhexeeya xasilooni darro siyaasadeed iyo deegaanka amni ee sii xumaanaya ee bartamaha Soomaaliya.

Al-Shabaab, ka faa'iidaysiga khilaafaadka ka dhexeeya hogaamiyeyaasha siyaasadeed iyo bulshooyinka deegaanka ayaa laga yaabaa inay noqoto mid qiimo leh sida weerarada milatari ee tooska ah. Warbixinta kooxda ee la xiriirta qaar ka mid ah qabiilada ayaa sidoo kale muujinaysa dadaal lagu isku darayo cadaadiska milatari iyo manhaj siyaasadeed oo deegaanka ah.

Khatar ballaaran oo ku wajahan amniga gobolka

Meesha istiraatiijiga ah ee Coomaad ayaa ka dhigaysa isqabqabsiga ugu dambeeyay mid si gaar ah u walaac leh. Haddii amniga sii xumaado, waxay carqaladeyn kartaa dhaqdhaqaaqa u dhexeeya Hiiraan iyo Galgaduud, khatar gelin kartaa gaadiidka ganacsiga iyo abuurista fursado dheeraad ah oo Al-Shabaab ay ku ballaarin karto joogitaankeeda hawlgalka.

Dowladda Federaalka iyo maamulka HirShabelle weli ma aysan soo saarin bayaan rasmi ah oo faahfaahsan oo caddeynaya duruufaha weerarka Axadda. Tirada khasaaraha iyo baaxadda waxyeellada weli ma cadda, halka aan weli la hubin dhinac kasta oo buuxda xakameeyay aagga ka dib dagaalka.

Khatar dhexe, si kastaba ha ahaatee, waxay ka baxsan tahay Coomaad. Haddii khilaafaadka siyaasadeed ee Hiiraan aan la xalinin iyo ciidanka qaranka aan dib loogu soo celin qaab maamul midaysan, Al-Shabaab waxay sii wadi doontaa inay ka faa'iidaysato kala qaybsanaanta ka dhex jirta ciidamadii loo xilsaaray inay ka adkaadaan.

Ololaha ka dhanka ah argagixisada Soomaaliya ma guuleysan karo marka askarta qaranka lagu dhex daro khilaafaadka qabiilka, ciidamada difaaca deegaanka ay ka tagaan goobahooda iyo khilaafaadka siyaasadeed ay hoos u dhigaan iskaashiga milatari. Mid kasta oo horey loo dayacay waxay Al-Shabaab siinaysaa fursad ay ku soo laabtaan.

Kriskiga Hiiraan sidaas darteed waa digniin in guulaha milatari ee ka dhanka ah argagixisada aan la sii wadi karin iyada oo aan la helin heshiis siyaasadeed, ciidamo qaran oo nidaamsan iyo iskaashi shaqeynaya oo u dhexeeya hay'adaha federaalka iyo bulshooyinka deegaanka.

WardheerNews