Soomaaliya Waxay Soo Saartaa Kaliya 5% Awoodda Kalluumeysiga Sanadlaha ah ee La Qiyaasay

Mogadishu (HOL) — Soomaaliya waxay soo saartaa qiyaastii 30,000 tan kalluun sanadkiiba, oo ah 5% ka mid ah awoodda la qiyaasay ee wax soo saarka kalluunka badda oo ah 600,000 tan, sida ku xusan warbixin ay soo saartay The EastAfrican, maadaama dalka uu raadinayo in uu soo jiito maalgashi gudaha warshadaha kalluumeysiga ee aan si fiican loo horumarin.

Abdi Dirshe, agaasimaha guud ee Wasaaradda Kalluumeysiga iyo Dhaqaalaha Buluugga ah ee Soomaaliya, ayaa sheegay in farqiga u dhexeeya wax soo saarka hadda iyo awoodda la qiyaasay uu ku dhow yahay 570,000 tan sanadkiiba.

Dirshe ayaa qiyaasay in qaybtaasi ay soo saari karto u dhexeeya $1.8 bilyan iyo $3 bilyan oo dakhli sanadkiiba ah iyo in ay abuurto in ka badan 210,000 shaqo haddii khayraadkeeda si habboon loo horumariyo. Tiradani waxay muujinaysaa soo celinta dhaqaale ee suurtagalka ah halkii ay ka ahaan lahayd dakhli warshadeed oo jira ama shaqooyin.

Soomaaliya waxay leedahay qiyaastii 3,333 kiiloomitir xeeb ah, laakiin qalabka kalluumeysiga oo aan ku filnayn, xarumaha habaynta iyo kaydinta oo xaddidan, iyo walaacyada amniga ayaa xaddiday horumarka warshadaha.

Ballaarinta wax soo saarka waxay u baahan doontaa maalgashi ku saabsan markabyo kalluumeysi, qalab, goobaha soo degista, kaydinta qabow, warshadaha habaynta iyo kaabayaasha dhoofinta.

Abdullahi Adan, isku-duwaha Mashruuca Horumarinta Kalluumeysiga Waara ee Soomaaliya, oo loo yaqaan Badmaal, ayaa sheegay in Qorshaha Qaranka ee Isbeddelka 2025–2029 uu mudnaanta siinayo maalgashiga gaarka ah, horumarinta suuqyada iyo iskaashiga dadweynaha iyo gaarka ah ee qaybta.

Soomaaliya waxay soo bandhigtay tallaabooyin sharci iyo nidaamyo ah oo loogu talagalay in lagu dhiirrigeliyo maalgashiga, oo ay ku jiraan Sharciga Maalgashiga, siyaasadda iskaashiga dadweynaha iyo gaarka ah, Sharciga Kalluumeysiga iyo xeerarka badbaadada cuntada.

Shirkadaha maxalliga ah ayaa sidoo kale bilaabay inay maalgashadaan habaynta kalluunka iyo dhismaha doonyaha, iyadoo mashaariicda lagu beegsanayo abuurista shaqooyin iyo horumarinta xirfadaha farsamada ee dhalinyarada Soomaaliyeed.

Injineer Cali Ibraahim Siyaad, guddoomiyaha Ururka Dhoofinta Kalluunka Soomaaliyeed, ayaa sheegay in hubinta tayada iyo shahaadada cuntada badda ay muhiim u yihiin helitaanka suuqyada caalamiga ah.

Wuxuu tilmaamay Maraykanka, Shiinaha, Bariga Dhexe iyo dalalka Bariga Afrika inay yihiin meelaha suurtagalka ah ee dhoofinta kalluunka Soomaaliyeed.

Si kastaba ha ahaatee, dhoofiyeyaashu waxay la kulmaan caqabado ku aaddan buuxinta shuruudaha suuqyada caalamiga ah, halka warshaddu ay sii wado hawlgalka iyadoo leh kaabayaasha iyo qalabka xadidan.

Khubarada kalluumeysiga, Cumar Cabdulle Hayle, ayaa sheegay in amniga uu yahay arrinta ugu weyn ee ay tixgeliyaan maal-gashadayaasha doonaya inay ilaashadaan shaqaalahooda iyo hantidooda.