Soomaali dib ugu laabtay dal hore looga soo tarxiilay isaga oo makran ah diblomaasi

Ankara (Caasimada Online) – Ganacsade Soomaali ah oo afar sano ka hor booliska Turkigu ku khasbeen inuu xiro maqaaxi uu ku lahaa Ankara ayaa magaalada dib ugu soo laabtay, isagoo markan ah u-qaybsanaha ganacsiga ee safaaradda Soomaaliya.

Maxamed Ciise Cabdullaahi wuxuu Turkiga ka baxay markii lagala noqday sharcigii uu dalka ku joogay, isagoo sidoo kale wajahaya amar masaafurin. Warbaahinta Bianet ayaa Arbacadii werisay inuu hadda xil diblomaasiyadeed ka hayo safaaradda Soomaaliya ee Ankara.

Warka xilkiisa cusub wuxuu soo baxay dabayaaqadii Oktoobar, markii ururka ganacsatada Turkiga ee HAKSİAD uu baahiyey booqasho uu Cabdullaahi ku tegay xaruntiisa. Ururku wuxuu qoraalka ku sheegay inuu yahay u-qaybsanaha ganacsiga ee safaaradda Soomaaliya.

Cabdullaahi waxaa booqashada ku wehliyey Mukhtaar Cabdullaahi Cali, oo ka mid ah aasaasayaasha iyo madaxda shirkadda Aw Ali ee Soomaaliya. Waxay madaxda ururka kala hadleen ganacsiga Soomaaliya iyo Turkiga iyo meelaha iskaashi cusub laga sameyn karo.

Soo laabashadiisa ayaa dareen ka dhalisay baraha bulshada ee Turkiga. Dadkii arrintiisa hore ula socday waxay xusuusiyeen in ninka maanta safaaradda Soomaaliya matalaya uu yahay isla ganacsadihii afar sano ka hor Ankara lagu dhibaateeyey.

Neşe Özgen, oo ku takhasustay cilmiga bulshada iyo dhaqanka aadanaha, ayaa Cabdullaahi ku soo dhoweysay qoraal ay soo dhigtay barta X .

“Maxamed Ciise Cabdullaahi, soo dhowow,” ayay tiri. “Maqaaxidii uu dhibka badan u maray sidii ay u sii furnaan lahayd waxaa weeraray oo burburiyey kooxo garabka midig ah, isagana waxaa lagu khasbay inuu Turkiga ka baxo.”

Omar Kadkoy, oo maamula barnaamijka siyaasadda dibadda, amniga iyo socdaalka ee xafiiska Istanbul ee hay’adda Heinrich Böll, ayaa isna dib u xusuusiyey wixii Cabdullaahi ku dhacay.

“Ma xusuusataan Maxamed Ciise Cabdullaahi, ninkii lagu khasbay inuu xiro maqaaxidiisii Ankara?” ayuu ku qoray X . “Wuxuu Turkiga ku soo laabtay isagoo ah u-qaybsanaha ganacsiga ee safaaradda Soomaaliya.”

Maqaaxidii muranka dhalisay

Cabdullaahi wuxuu markii ugu horreysay Turkiga u tegay waxbarasho sannadkii 2012. Wuxuu wax ka bartay Jaamacadda Ondokuz Mayıs ee Samsun, shahaadada mastarkana wuxuu ka qaatay Jaamacadda Bursa Uludağ.

Sannadkii 2019 ayuu xaafadda Kızılay ee Ankara ka furay Saab Cafe, oo lagu iibin jiray cuntooyin Soomaali iyo Afrikaan kale ah. Xilligaas Soomaalida Ankara waxay magaalada ka furanayeen maqaaxiyo, dukaamo iyo ganacsiyo kale oo isa soo tarayey.

Dhibaatadu waxay billaabatay laba sano kadib. Booliska ayaa si joogto ah u kormeeri jiray maqaaxida, marar badanna faragelin ku sameyn jiray, xilli ay Turkiga ku sii xoogeysanayeen hadallada iyo dareenka ka dhanka ah muhaajiriinta.

Arrintu waxay si weyn bannaanka ugu soo baxday bishii Juun 2022, markii boolisku dhex galeen xaflad ka socotay maqaaxida. Waxay amreen in boodhka Saab Cafe , oo ahaa jaalle, casaan iyo cagaar, caddaan lagu dul rinjiyeeyo.

Boolisku waxay ku doodeen in midabbadaas ay adeegsadaan kooxo Kurdish ah oo dowladda Turkigu argagixiso u aqoonsan tahay.

Mustafa Yeneroğlu, oo xilligaas xildhibaan ka ahaa xisbiga mucaaradka ee Dimuqraadiyadda iyo Horumarka (DEVA), ayaa goobta kula dooday saraakiisha. Wuxuu ku eedeeyey inay Cabdullaahi ula dhaqmayeen si cunsurinimo ku jirto, isla markaana ay fulinayeen amar aan sharci ahayn.

Cabdullaahi wuxuu ku adkeystay in maqaaxidu haysatay ruqsadihii looga baahnaa, sidaas darteedna aanay boolisku sharci u haysan faragelinta. Boolisku waxay ku jawaabeen in magaca boodhka ku qoran uu ka duwanaa kan ku qoran ruqsadda ganacsiga, boodhka laftiisuna aanu waafaqsanayn xeerarka.

Amar masaafurin iyo dacwad

Xiisaddu kuma ekaan murankii boodhka. Bishii Luulyo 2022, mas’uuliyiinta Turkiga ayaa soo saaray amar Cabdullaahi dalka looga saarayo.

Booliska ayaa xiray 20-kii Sebtembar , waxayna geeyeen xarun Ankara ku taalla oo lagu hayo dadka la sugayo masaafurintooda. Qareennadiisu xilligaas waxay Maxkamadda Dastuuriga ah ka dalbanayeen in la joojiyo masaafurinta.

Qareennadiisa ayaa ku guuleystay in Cabdullaahi xarunta laga sii daayo 25-kii Oktoobar. Cadaadiskii ganacsigiisa lagu hayey, se, ma joogsan. Bishii Diseembar 2022 ayuu ku dhawaaqay inuu gebi ahaanba xiray Saab Cafe.

Cabdullaahi wuxuu sidoo kale booliska uga dacwooday Hay’adda Xuquuqda Aadanaha iyo Sinnaanta ee Turkiga (TİHEK). Hay’addu way diidday cabashadiisa, iyadoo sheegtay inaan wax takoor ahi dhicin, balse isagu go’aankaas ayuu maxkamad la aaday.

Maxkamadda 5-aad ee Arrimaha Maamulka ee Ankara ayaa arrinta si ka duwan u aragtay. Waxay go’aamisay in qaabkii boolisku ula dhaqmeen Cabdullaahi uu salka ku hayey cunsuriyad. Muuqaalladii maxkamadda la hor geeyey waxaa sidoo kale laga maqlayey saraakiil adeegsanaya hadallo takoor ah.

Xukunkaas waxaa la shaaciyey bishii Abriil 2024. Cabdullaahi xilligaas wuxuu mar hore ku laabtay Soomaaliya.

Isla sannadkaas, goobtii Saab Cafe ku taallay waxaa laga furay Verte Coffee House, oo magaciisu isna ku qoran yahay af qalaad. Cabdullaahi wuxuu arrintaas tusaale uga dhigay sida kala duwan ee loola dhaqmay labada maqaaxi, maadaama magaca afka qalaad ku qoran uu ka mid ahaa waxyaabihii boolisku ku qabsadeen ganacsigiisa.

Hadda, afar sano kadib markii uu cadaadis boolis dartii uga tegay Ankara, Cabdullaahi wuxuu magaalada ugu soo laabtay isagoo Soomaaliya uga wakiil ah arrimaha ganacsiga.