Masaajidada Soomaalida Minnesota oo amniga adkeeyey kadib baaqii Donald Trump

Minneapolis (Caasimada Online) – Masjidyada ku yaalla gobolka Minnesota ee dalka Mareykanka ayaa bilaabay inay adkeeyaan ammaankooda, iyadoo ay sii kordhayaan walaaca iyo cabsi laga qabo weerarro lagu beegsado bulshada Soomaaliyeed, kadib hadallo kulul oo Madaxweyne Donald Trump uu ku weeraray Soomaalida ku nool gobolkaas.

Walaaca ayaa xoogaystay kadib markii Trump uu Khamiistii bartiisa Truth Social ku daabacay qoraal uu ku sheegay in muhaajiriinta Soomaaliyeed ay la wareegayaan Minnesota, isaga oo dadka gobolka ugu baaqay inay ka dagaalamaan xaaladda uu tilmaamay.

“Gobolkii weynaa ee Minnesota waxaa la wareegaya muhaajiriin Soomaaliyeed. Rabshado, dilal iyo fowdo ayaa ka dhacaya gobolka oo dhan. Dadka Minnesota waa inay iska caabiyaan,” ayuu Trump ku yiri qoraalkiisa.

Hadalladan ayaa walaac xooggan ka dhex abuuray bulshada Soomaaliyeed iyo hoggaamiyeyaasha Muslimiinta Minnesota, kuwaas oo ka cabsi qaba in hadallada madaxweynaha ay dhiirrigelin karaan falal naceyb iyo rabshado lagula kaco Soomaalida.

Sida ay werisay warbaahinta MPR News , laanta Minnesota ee Golaha Xiriirka Islaamka iyo Mareykanka (CAIR) ayaa Khamiistii kulan isugu yeertay imaamyada masjidyada gobolka, si looga arrinsado sidii loo xoojin lahaa ammaanka goobaha cibaadada.

Kulanka ayaa diiradda lagu saaray diyaarinta qorshayaal amni, wacyigelinta dadka masaajidda yimaada iyo sidii loo hubin lahaa in jamaacadu garanayaan albaabbada gurmadka degdegga ah iyo tallaabooyinka ay qaadi karaan haddii ay dhacdo xaalad khatar ah.

Suleiman Adan, oo ah ku-xigeenka agaasimaha fulinta ee CAIR Minnesota, ayaa sheegay in hadallada Trump aan loo arki karin oo keliya hadallo siyaasadeed oo aan wax saameyn ah yeelanayn.

“Ma iska indho tiri karno arrintan annagoo ku tilmaamayna hadal siyaasadeed oo keliya, ama wax uu madaxweynuhu yiri isaga oo aan dhab ka ahayn,” ayuu yiri Suleiman.

“Waxaan hore u aragnay sida hadallada naceybka xambaarsan ay si degdeg ah ugu horseedi karaan dhibaateyn, hanjabaado iyo rabshado,” ayuu raaciyay.

Dhacdooyin hore oo kordhiyey cabsida

Cabashada madaxda Muslimiinta ayaa sidoo kale salka ku haysa dhacdooyin hore oo muujiyay khatarta ay wajihi karaan goobaha cibaadada.

Sheekh Abdulahi Farah, oo ka mid ah imaamyada Masjidka Dar al-Farooq ee magaalada Bloomington, ayaa Jimcihii sheegay in hadallada noocan ah ay leeyihiin cawaaqib dhab ah oo aan la dhayalsan karin.

Masjidka Dar al-Farooq ayaa sanadkii 2017-kii lagu qaaday weerar qarax ah oo ay fuliyeen xubno ka tirsanaa koox xagjir ah oo cunsuriyad ku dhisan, xilli ay dad Muslimiin ah ku sugnaayeen masjidka si ay u tukadaan salaadda subax.

Ninkii hoggaaminayay weerarkaas ayaa markii dambe lagu xukumay 53 sano oo xabsi ah.

“Hadalladani waa kuwo masuuliyad-darro ah, khatar ah, waxayna leeyihiin cawaaqib,” ayuu Sheekh Abdulahi Farah ka sheegay shir jaraa’id oo Jimcihii ay qabteen hoggaamiyeyaasha diimaha ee Minnesota.

“Waxaan ognahay waxa ay ka dhigan tahay marka bulsho dhan oo u timaadda cibaado laga dhigo dad aan ammaan dareemayn. In bulsho dhan la eedeeyo ma aha isla-xisaabtan. In bulsho laga dhigto cid lagu eedeeyo dhibaatooyinka ma aha istaraatiijiyad lagu xaqiijinayo amniga,” ayuu yiri.

Dhanka kale, qaar ka mid ah dadka deriska la ah masjidyada iyo ganacsiyada Soomaalida ayaa bilaabay inay dib u abaabulaan kooxo ilaalo mutadawiciin ah, kuwaas oo kormeeri doona hareeraha goobahaas si ay uga hortagaan falal amni-darro.

Suleiman ayaa sheegay in tallaabadan ay dib u soo noolaynayso hawlgallo ilaalin bulsho oo hore loo sameeyay xilligii hawlgalkii socdaalka ee loo bixiyay Operation Metro Surge, kaas oo dowladda federaalka Mareykanka ay ka fulisay Minnesota, isla markaana saameeyay Soomaalida iyo bulshooyin kale oo muhaajiriin ah.

Booliska Minneapolis iyo xafiiska sheriff-ka degmada Hennepin ayaan ka jawaabin su’aalo ay MPR News ka weydiisay inay heleen hanjabaado gaar ah oo ka dhan ah masjidyada, iyo inay qorsheynayaan inay kordhiyaan ilaalintooda.

Dhacdooyinka huriyay xiisadda

Xiisaddan ayaa soo xoogaysatay kadib dhacdooyin amni oo maalmihii u dambeeyay ka dhacay Minnesota, kuwaas oo sababay in siyaasiyiin iyo dad isticmaala baraha bulshada ay eedeymo guud u jeediyaan Soomaalida.

2-dii October, laba dhallinyaro ah oo Soomaali Mareykan ah ayaa ku dhaawacmay rasaas ka dhacday bannaanka dugsi sare oo ku yaalla Eden Prairie, xilli halkaas lagu qabanayay ciyaar kubbadda cagta Mareykanka ah.

Booliska ayaa sheegay in dhacdadaasi ay xiriir la lahayd kooxaha burcadda ah, waxaana saraakiisha ammaanku ku baaqeen iskaashi ballaaran oo lagula dagaallamayo rabshadaha ay geystaan kooxaha hubeysan ee dhallinyarada.

Arrinta ayaa sii murugtay Arbacadii, markii hay’adaha ammaanka Mareykanka ay shaaciyeen xarigga Sheikhdoon Abdullahi Mohamud, oo ah 18 jir Soomaali Mareykan ah, kaas oo lagu eedeeyay inuu qorsheynayay weerar lagu qaado xarunta ganacsiga Mall of America.

Dacwad-oogayaasha federaalka ayaa sheegay in eedeysanuhu doonayay inuu fuliyo weerar dad badan lagu dilo, balse laamaha ammaanka ay fashiliyeen qorshahaas. Kiiskaasi xiriir lama laha rasaastii Eden Prairie.

Dhacdooyinkan ayaa sii huriyay doodda ku saabsan amniga gobolka, iyadoo hoggaamiyeyaasha Soomaalida ay ku adkeysanayaan in shaqsiyaadka falal dambiyeed lagu eedeeyo aan loo adeegsan karin in lagu cambaareeyo bulsho dhan.

Madaxda Minnesota oo u jawaabay Trump

Guddoomiyaha gobolka Minnesota, Tim Walz, ayaa ka mid noqday siyaasiyiinta cambaareeyay hadallada Trump, isagoo ku eedeeyay madaxweynaha inuu isku dayayo inuu kala qaybiyo dadka Mareykanka.

“Waxaad filaysaa in madaxweynaha Mareykanka uu haysto arrimo ka muhiimsan inuu galabtiisa ku bixiyo isku dirka dadka Mareykanka,” ayuu Walz ku sheegay farriin uu u diray taageerayaashiisa.

Xeer-ilaaliyaha guud ee Minnesota, Keith Ellison, ayaa isna difaacay bulshada Soomaaliyeed, isagoo sheegay inay qayb ka yihiin bulshada gobolka, isla markaana aanay mudnayn in la takooro.

Qaar ka mid ah hoggaamiyeyaasha bulshada ayaa sidoo kale walaac ka muujiyay in dowladda federaalka ay rabshadaha ka dhacay gobolka u adeegsan karto marmarsiinyo ay ciidamo federaal ah dib ugu soo dirto Minnesota.

Walaacan ayaa yimid kadib markii Trump uu qoraalkiisa ku sheegay in dadka Minnesota ay codsan karaan in dowladda federaalka ay u soo gurmato.

Suleiman Adan ayaa ugu dambeyn ugu baaqay siyaasiyiinta Minnesota inay si cad u difaacaan xuquuqda iyo amniga Soomaalida, isagoo xusay in Soomaalidu ay qayb muhiim ah ka yihiin nolosha iyo bulshada gobolka.

“Soomaalidu waa dad reer Minnesota ah, sida ay uga mid yihiin dhaqanka iyo nolosha gobolka. Waa inaad u istaagtaan difaacooda, sida aad u difaaci lahaydeen qayb kasta oo bulshadaada ka mid ah oo si gardarro ah loo eedeynayo,” ayuu yiri.